Krótko o muzyce elektronicznej

Pierwsze elektroniczne instrumenty pojawiły się w latach 20-tych XX wieku. Jednym z tych instrumentów był skonstruowany przez Lwa Termena eterofon, kolejnym pierwsze elektroniczne organy, które skonstruował Jorg Mager. Organy te ich wynalazca nazwał sferofonem. 5 lat później kolejny wynalazca, Marcel Martenot, zaprezentował kolejny instrument elektroniczny. Nazywany falami Martenota instrument był udoskonaloną wersją eterofonu. Wszystkie te 3 instrumenty były instrumentami jednogłosowymi. Największą popularnością spośród nich cieszyły się fale Martenota. W latach 30-tych XX wieku wykorzystali je w swoich kompozycjach Edgard Varese i Darius Milhaud. Wykorzystał je także Arthur Honegger pisząc muzykę do sztuki teatralnej pod tytułem „Joanna Darc na stosie”. W 1947 roku Andre Joviet skomponował koncert na orkiestrę i fale Martenota. Jednak mimo tych pierwszych prób instrumenty te ze względu na to, że były instrumentami jednogłosowymi były niezbyt chętnie wykorzystywane przez kompozytorów. Dlatego też cały czas podejmowane były próby stworzenia instrumentu o większych możliwościach. Poszukiwano takiego urządzenia, na którym byłaby możliwość zagrania kilku różnych dźwięków jednocześnie. Pierwszym tego typu instrumentem było urządzenie skomponowane w 1936, które nazwano hellertionem. Swoją budową urządzenie to przypominało sferofon, ale można było wydobyć z niego dźwięki, które przypominały dźwięki innych instrumentów.

Krótka historia muzyki nowoczesnej

Muzyka elektroniczna wcale nie jest wynalazkiem ery rock’ n’ rolla. Pierwszy, oficjalny pokaz instrumentu elektronicznego odbył się w 1906 roku. W 1895 roku Thaddeus Cahill skonstruował urządzenie, które składało się z dużej ilości silników obrotowych i sprzężonych z klawiaturą telefonicznych słuchawek. Swoją budową urządzenie to przypominało fisharmonię. Urządzenie skonstruowane przez Cahilla było pierwowzorem pierwszego instrumentu elektronicznego. Było jednak w owym czasie instrumentem całkowicie bezużytecznym, gdyż wymagało wzmacniaczy i głośników, które by z nim współpracowały. Thaddeus Cahill jednak się nie poddał. W dziewięć lat później zagrał na tym urządzeniu skomponowany przez siebie utwór. Publiczna prezentacja wywołała niemałą sensację, ale kariera tego instrumentu nie trwała długo. Był to bowiem cokolwiek nieporęczny instrument, ważył prawie 200 ton. Kolejny elektroniczny instrument został zaprezentowany w latach 20-tych XX wieku. Był on dziełem Lwa Termena. Skonstruowany przez niego instrument wytwarzał dźwięki, które przypominały ludzki głos. Pierwszy w historii muzyki oficjalny koncert muzyki elektronicznej miał miejsce w roku 1929. Cleveland Symphony Orchestra wykonała wówczas utwór pod tytułem „Pierwsza suita aerofoniczna”. Partie solowe zagrał Lew Termen. Zagrał je na osobiście zaprojektowanym instrumencie, który został nazwany eterofonem. Prototyp elektrycznych organów zaprezentowano w 1923 roku.

Tak zwana czarna muzyka

Korzenie tak zwanej czarnej muzyki tkwią w Afryce. Jedynym miejscem, w którym w XVIII wieku Murzyni mogli grać publicznie swoją muzykę był plac Kongo w Nowym Orleanie. Pochodzące z XVII wieku prawo pozwalało niewolnikom na grę na instrumentach, taniec i śpiew, wyłącznie w tym jednym miejscu i to tylko i wyłącznie w niedziele. Nieoficjalnie jednak „czarna muzyka” była grana praktycznie w całych Stanach Zjednoczonych, a zwłaszcza w południowych stanach, w których było najwięcej czarnych mieszkańców. Przez kolejne stulecie, pokolenia czarnoskórych muzyków tworzyły nowe linie melodyczne i nowe rytmy. Powstawały tym samym nowe gatunki. Na amerykańskim południu narodziła się muzyka gospel. Gospel sięga swymi korzeniami religijnych hymnów, które śpiewali przybyli z Europy Metodyści. Jednak Murzyni nadali tej muzyce własne, niepowtarzalne brzmienie. Po zniesieniu niewolnictwa pojawiły się zespoły minstreli, rozwinęła się także chóralna muzyka religijna, czyli spirituals, rozkwitło ragtime, jazz i blues. Ragtime wywodzi się z okolic Chicago i St. Louis. Za najbardziej wybitnego kompozytora tego gatunku uważany jest Scott Joplin. Ragtime został wyparty przez jazz, który po raz pierwszy można było usłyszeć około roku 1900 w Nowym Orleanie. Ten gatunek szybko zdobył grono zwolenników, już w kilkanaście lat później cieszył się dużą popularnością w Nowym Jorku, zdobywał także coraz większą popularność w Europie.

Wybitny Johannes Brahms

Wybitnym niemieckim kompozytorem okresu romantyzmu jest Johannes Brahms. Johannes Brahms żył w latach 1833 – 1897. Obdarzono go mianem „tradycjonalisty z dusza romantyka”. Jego muzyka pozostawała bowiem z jednej strony wierna kanonom klasycznej kompozycji, zaś z drugiej strony niosła dużo emocji, która była tak bardzo typowa dla muzyki romantycznej. W 1853 roku Brahms był gościem w domu Klary i Roberta Schumannów. Robert Schuman był już wtedy uznanym artystą, jego żona Klara, także była znaną pianistką. Oboje poznali się na talencie swojego młodego gościa. Okrzyknięty przez gospodarzy geniuszem, Brahms był bardzo krytycznie nastawiony do swoich utworów. Wiele jego dzieł nigdy nie ujrzało światła dziennego. Brahmsa bardzo wielu uważa za kontynuatora twórczości Ludwika van Beethovena. Pierwszym wielkim dziełem Brahmsa jest skomponowana w 1876 roku I symfonia C-moll. Symfonię tą okrzyknięto „Dziesiątą symfonią Beethovena”. Dzieło Brahmsa zostało skomponowane w takiej samej tonacji, w jakiej Beethoven skomponował V symfonię. Wprawdzie symfonia Brahmsa jest skomponowana w nastroju bardziej lirycznym niż dzieło Beethovena, to jednak kończy się podobnie, jak u Beethovena triumfalnym finałem. Kolejne 3 symfonie Brahmsa to utwory bardzo dojrzałe. Świadczą one o jego wielkim talencie. W dorobku Brahmsa znajdują się jednak nie tylko symfonie. Skomponował on także wiele pieśni, sonat fortepianowych i utworów muzyki kameralnej.

Czeski kompozytor i dyrygent

Antonin Dworzak to czeski kompozytor i dyrygent. Antonin Dworzak żył w latach 1841 – 1904. Pierwszych lekcji muzyki udzielał mu własny ojciec, a następnie uczył się muzyki w Zlonicach od miejscowego kantora i kompozytora A. Liehmanna. To dzięki niemu trafił w 1857 roku do szkoły dla organistów w Pradze. W czasie studiów, aby zarobić na utrzymanie, udzielał lekcji gry na fortepianie. Dwa lata później ukończył szkołę jako jeden z 3 prymsów. Na recitalu dyplomowym wykonał między innymi własne utwory. Przełomowym okresem w jego życiu okazał się rok 1865. W tym roku skomponował I i II symfonię, cykl pieśni „Cyprysy” oraz „Koncert wiolonczelowy A-dur”. Lata 1865 – 1870 to dla Dworzaka lata pracy w orkiestrze, którą kierował inny wybitny czeski kompozytor, Bedrich Smetana. Praca w orkiestrze pozwoliła Dworzakowi na poznanie wielkich dzieł operowych i oratoriów. W roku 1870 Dworzak komponuje swoją pierwszą operę. Była to opera „Alfred”. Już rok później powstaje jego kolejne dzieło: „Król i węglarz”. W 1884 roku Dworzak wyjeżdża do Anglii, w której jego kompozycje cieszyły się niezwykłą popularnością. Spośród jego kompozycji największą popularnością cieszyło się jego dzieło „Stabat Mater”. Utwór ten Dworzak skomponował w roku 1877. W tym roku śmiercią tragiczną zginęły dzieci kompozytora. Antonin Dworzak skomponował 10 oper, 9 symfonii, komponował także uwertury i utwory religijne. Jego najsłynniejszą symfonią jest IX e-moll.

Wyszukana forma dramatu muzycznego

Wyszukaną formą dramatu muzycznego jest opera. Opera narodziła się we Włoszech w okresie renesansu. Na początku swego istnienia traktowana była jako jedna z najbardziej elitarnych form rozrywki. Za pierwszą, jeszcze eksperymentalną operę, uważana jest wystawiona w 1597 roku „Dafne” do muzyki Jacopo Peri. Z tej pierwszej opery do naszych czasów zachowały się jedynie fragmenty. Najstarszą operą, która zachowała się w całości jest opera „Eurydyka”. Opera to powstała w roku 1600, a napisał ją Giulio Cacchini i Jacopo Peri. Pierwsze opery kierowano przede wszystkim do arystokracji. Była więc opera rozrywką wybitnie dworską. Często pierwsze opery powstawały na zamówienia, uświetniały królewskie wesela. Pierwsza opera, w której wzięła udział przypadkowa publiczność, została wystawiona w Wenecji w roku 1637. Przedstawienie zakończyło się sukcesem. Od tej chwili w całej Europie zaczęły powstawać teatry operowe. W pierwszych operach muzyka odgrywała rolę drugoplanową, a aktorom towarzyszyło bardzo niewiele instrumentów. Zmienił to dopiero Claudio Monteverdi. Claudio Monteverdi żył w latach 1567 – 1643. Jest on uważany za pierwszego kompozytora muzyki operowej. Jego pierwszą operą była opera „Orfeusz”. Muzyka stała się najważniejszą częścią opery już w XVIII wieku. Opera rozwijała się nie tylko we Włoszech, ale także we Francji i w Anglii. Za pierwszą polską operę narodową uważana jest „Halka” Stanisława Moniuszki.

Piękna muzyka barokowa

Muzyka, która powstawała w okresie XVII i XVIII wieku to muzyka barokowa. Za najbardziej wybitnego kompozytora tego okresu uważany jest Jan Sebastian Bach. Jan Sebastian Bach urodził się w 1685 roku w rodzinie z długimi tradycjami muzycznymi. Po przedwczesnej śmierci ojca został zmuszony do szukania pracy zarobkowej. Już w bardzo młodym wieku odwiedzał więc niemieckie miasta, w których grał na skrzypcach i śpiewał. W 1705 roku przybył do Lubeki, w której rozpoczął naukę u mistrza Dietricha Buxtehude. Miał zamiar w trakcie nauki opanować po mistrzowsku grę na organach. Było to jego jedyne marzenie. Marzenie udało się zrealizować. Bach zyskał sławę już jako organista dworu w Weimarze. Podczas tej pracy rozpoczął tworzyć swoje dzieła wykorzystując w nich różne style kościelnej muzyki. Te pierwsze próby zaowocowały w późniejszych latach powstaniem tak wybitnych dzieł jak „Fuga d-moll”, czy „Toccata”. Kolejną posadą, którą objął Bach była praca dyrygenta na dworze księcia Leopolda w Kothen. Praca z orkiestrą pochłaniała wiele czasu, w tym okresie więc Bach przestał tworzyć kościelną muzykę organową. Jednak w tym okresie jego życia powstały inne, wybitne dzieła. Były to świeckie utwory na klawikord i klawesyn: suity, koncerty i sonaty. Prawdziwym arcydziełem muzyki barokowej jest dzieło Sebastiana Bacha z 1723 roku, czyli „Pasja według świętego Jana”. Jan Sebastian Bach zmarł w 1750 roku.

Muzyka Igora Strawińskiego

Jeśli rozmawiamy o muzyce z całą pewnością musimy wspomnieć o Igorze Strawińskim, który uważany jest za jednego z najbardziej wszechstronnych muzyków całego dwudziestego wieku. Przyszedł on na świat w roku 1882 w niewielkiej miejscowości, która leży w okolicach Sankt Petersburga. Mały Igor z muzyką miał kontakt od najwcześniejszych swoich lat .wszystko za sprawą ojca, który był uznanym śpiewakiem operowym. Kiedy miał dziewięć lat rodzice zdecydowali o wysłaniu go na lekcje gry na fortepianie. Zanim jednak stwierdził, że to właśnie muzyka jest jego prawdziwą pasją studiował prawo oraz filozofię. Wiele lat swojego życia Strawiński poświęcił na komponowanie muzyki baletowej. Sławę przyniósł mu „Ognisty ptak”, którego prapremiera miała miejsce w roku 1910. Już w roku 1911 miała miejsca premiera kolejnego baletu, do którego muzykę skomponował właśnie Strawiński. Był to balet „Pietruszka”. Muzyka, którą skomponował do tego baletu była z każdej strony wyjątkowa. Zastosował w niej niezwykle efektowną kompozycję, która niemalże wprowadza widzów w trans. Kolejnym baletem, do którego Strawiński skomponował muzykę było „Święto wiosny”. Premiera tego baletu miała miejsce w roku 1913. Sprawiła ona, że Strawiński zyskał jeszcze większą sławę. Trzeba jednak podkreślić, że widzowie przyjęli ten balet z ogromnym niesmakiem. Z całą pewnością nie przypadł on do gustu. Mówiąc o Strawińskim z całą pewnością nie można zapomnieć o dziele „Król Edyp”.

O muzyce Ravela

Mówiąc o muzyce z całą pewnością nie można zapomnieć o postaci Maurice Ravela, który był jednym z bardziej liczących się muzyków francuskich okresu międzywojennego. Całe swoje dorosłe życie spędził na komponowaniu. W historii muzyki zapisał się jednak jako twórca słynnego „Bolera”, które miało tak wspaniały rytm, że słuchaczy wprost hipnotyzowało. Ravel przyszedł na świat w roku 1875 w Ciboure. Ravel od najmłodszych lat przejawiał talenty muzyczne. Z tego też powodu, kiedy skończył lat czternaście rodzice zdecydowali o wysłaniu go do konserwatorium muzycznego. Stosunki między władzami uczelni a Ravelem pozostawiały wiele do życzenia. Jego biografowie wskazują nawet, że został on usunięty ze szkoły. W związku z tym dyplom Ravel otrzymał dość późno. Kiedy Ravel kończył studia miał już opinię świetnego kompozytora. Specjalizował się w muzyce fortepianowej oraz orkiestrowej. W roku 1899 skomponował utwór zatytułowany „Pawana dla zmarłej infantki”, który zyskał duża popularność. Utwór powstał w oparciu o tańce żałobne, które odbywały się w Hiszpanii. Na szczególne podkreślenie zasługuje fakt, że Ravela nie uważano za muzyka nowatorskiego. Uchodził raczej za świetnego rzemieślnika, który tworzy utwory wyróżniające się przede wszystkim rytmem oraz ogromną harmonią. W swoim dziełach bardzo chętnie wykorzystywał folklor. Sięgał zwłaszcza po ludowe motywy cygańskie oraz hiszpańskie. Jego największym dziełem jest oczywiście „Bolero”.

Krótko o śpiewie

Jeśli mówimy o muzyce z całą pewnością nie możemy zapomnieć o rozmowie na temat śpiewu. Mówiąc o śpiewie warto podkreślić, że w wielu kulturach jest to tak samo naturalny sposób przekazu informacji jak mowa. Mówiąc o śpiewie nie można zapomnieć oczywiście o rodzajach głosów, którymi jest w stanie śpiewać człowiek. Głosy dziecięce, zarówno chłopców jak i dziewczynek, nazywa się dyszkantem. Przez wiele stuleci muzycy niezwykle wysoko cenili wysokie oraz bardzo czyste brzmienie głosów chłopięcych. Przykładem wspaniałego chóru złożonego właśnie z młodych chłopców są Poznańskie Słowiki. Niestety kariera młodych chłopców w chórach nie trwa zbyt długo. Kończy się ona wraz z wejściem w okres tak zwanej mutacji. Głos w tym czasie znacząco się bowiem zmienia. Spośród wszystkich głosów kobiecych najwyższy jest sopran. Głos ten charakteryzuje się bardzo wysokim tonem oraz niezwykłą miękkością brzmienia. Kobiety, które zostały przez naturę obdarzone takim właśnie głosem w przedstawieniach operowych odgrywają zazwyczaj role kobiet niewinnych, które jednocześnie mają w sobie pełno wdzięku. Nie można jednocześnie twierdzić, że sopran charakteryzuje się wyłącznie lirycznością. Głos ten umożliwia wykonanie utworów, które mają różne napięcie oraz tempo. Wśród głosów męskich największe emocje wśród miłośników muzyki wzbudza tenor. Mężczyźni, których natura obdarzyła tym głosem idealnie sprawdzają się w wykonywaniu ballad.

error: Content is protected !!