Wybitny Jean Sibelius

Mówiąc o muzyce z całą pewnością warto chociaż w kilku słowach wspomnieć postać Jeana Sibeliusa, który był wybitnym fińskim kompozytorem. Inspiracje dla tworzonej przez siebie muzyki odnajdywał w fińskich przypowieściach ludowych oraz w przyrodzie, która w tym kraju jest jednocześnie piękna oraz bardzo surowa. Sibelius przyszedł na świat w roku 1865 w niewielkim fińskim miasteczku. W jego domu rodzinnym tradycje muzyczne były bardzo żywe. Swoje pierwsze kompozycje Sibelius stworzył, kiedy miał zaledwie dziesięć lat. Rozpoczął studia na wydziale prawa, ale po pierwszym roku doszedł do wniosku, że nie jest to jednak to, czym chciałby się zająć. To właśnie wtedy zdał sobie sprawę z tego, że najważniejszą rolę w jego życiu pełni muzyka. Początek jego kariery muzycznej przypadł na okres, kiedy to Finowie walczyli o odzyskanie niepodległości. Tworzył dzieła, w których nawiązywał bardzo mocno do kultury fińskiej. To właśnie z tego powodu cieszyły się one wówczas tak wielką popularnością. Jego wielkim dziełem jest „Kullervo”, które miało swoją premierę w roku 1892. Jest to poemat symfoniczny, który składa się z pięciu części. Został on napisany na chór, solistów oraz dużą orkiestrę. Jak widać Sibelius nie obawiał się więc rozmachu. Trzeba podkreślić, że dzieło to nie jest największym spośród tych, które skomponował. Jednakże świetnie prezentuje styl jakim cechuje się muzyka tego fińskiego kompozytora.

Rosyjski pianista i kompozytor

W historii muzyki klasycznej na trwale zapisało się nazwisko rosyjskiego pianisty i kompozytora Siergieja Prokofiewa. Siergiej Prokofiew żył w latach 1891 – 1953. Naukę gry na pianinie rozpoczął w wieku zaledwie 5 lat. Mając 6 lat próbował komponować swoje pierwsze utwory. Jednak systematyczną naukę instrumentacji i kompozycji rozpoczął dopiero w wieku 12 lat. W 1904 roku rozpoczął studia w klasie fortepianu i kompozycji petersburskiego konserwatorium. Po wybuchu rewolucji październikowej opuścił Rosję. Przez 4 lata przebywał w Stanach Zjednoczonych , w 1922 roku opuścił Stany i wyjechał do Paryża. W Paryżu współpracował z Siergiejem Diagilewem. Dla jego Rosyjskich Baletów skomponował wówczas między innymi dwa balety: „Stalowy krok” i „Syn marnotrawny”. Do Rosji powrócił w 1932 roku. Już podczas pobytu za granicą zyskał sławę znakomitego pianisty. Tworzył wówczas utwory, w których dużą rolę odgrywał rytm, czasami dysonansowe połączenia harmoniczne oraz skłonności do groteskowego traktowania tematów. Po powrocie do ojczyzny zmienił styl swoich utworów. Nie eksperymentował już z instrumentacją. Jego utwory stały się bardziej melodyjne i proste, a tym samym lepiej trafiały nawet do mniej wyrobionej muzycznie publiczności. Wśród dzieł Siergieja Prokofiewa znajduje się 8 oper, 7 baletów ( między innymi „Romeo i Julia”), 7 symfonii. Jest także kompozytorem baśni symfonicznej „Piotruś i wilk”.

Piotr Iljicz Czajkowski

Piotr Iljicz Czajkowski był wybitnym kompozytorem, dyrygentem i pedagogiem rosyjskim. Piotr I. Czajkowski żył w latach 1840 – 1893. Na całym jego życiu piętnem odcisnęła się śmierć matki, którą przeżył w okresie dzieciństwa. Tak naprawdę przez całe swoje dorosłe życie kompozytor nie miał domu. Letnie miesiące spędzał w majątkach bogatych przyjaciół, stale zmieniał mieszkania, które wynajmował w Moskwie. Całe swoje uczucia przelał na dzieci siostry, opiekował się także swoim młodszym rodzeństwem. Całe życie Piotra Czajkowskiego to poszukiwanie poczucia bezpieczeństwa, zrozumienia i miłości. Jego najlepszym przyjacielem (sam tak o niej pisał) była Nadzieżda von Meck. To dzięki niej mógł całkowicie poświęcić się komponowaniu. Burzliwe i pełne niepokoju życie kompozytora zakończyło się nagłą, nie do końca wyjaśnioną śmiercią. Jedni mówili, że zmarł na cholerę, inni, że popełnił samobójstwo. Mimo, że prowadził tak bardzo niespokojne i nieustabilizowane życie wiele komponował. Utwory, które komponował dzieliły ówczesne środowisko muzyczne. Jedni byli nimi zachwyceni, inni wręcz przeciwnie. Dziś jego utwory nie budzą kontrowersji, jedynie zachwyt. W dorobku kompozytora znajdują się tak wielkie dzieła jak opera „Eugeniusz Oniegin”, niezrównane balety „ Jezioro łabędzie” i „Dziadek do orzechów”, symfonie I g-moll „Zimowe marzenia”, czy VI h-moll „Patetyczna”. Czajkowski skomponował także cykl miniatur i pieśni.

Brytyjski artysta estradowy

Za twórcę musicalu uważany jest George Edwardes. Był on brytyjskim artystą estradowym. Nazwał on jedno ze swoich przedstawień komedią muzyczną. Termin ten obowiązywał do końca lat 50-tych XX wieku. Lekkie i efektowne przedstawienie rozrywkowe jakim była komedia muzyczna wzbudziła zainteresowanie nie tylko w Europie, ale przede wszystkim w Ameryce, w której szybko zaczęły powstawać rodzime przedstawienia. Rolę potentata w dziedzinie musicalu zaczął odgrywać Broadway. Ciągle jednak największą renomą cieszyły się spektakle przygotowywane w Londynie. Największym osiągnięciem było przedstawienie „Chu Chin Chow”, które oparto na opowiadaniu „Alibaba i 40 rozbójników”. Po raz pierwszy przedstawienie to zostało pokazane w 1916 roku, łącznie odbyło się 2238 przedstawień. Prawdziwa rewolucja w amerykańskich przedstawieniach musicalowych dokonała się w latach 40-tych XX wieku. Wtedy też po raz pierwszy w miejsce nazwy „komedia muzyczna” pojawiła się nazwa „musical”. Najbardziej popularnym amerykańskim musicalem w latach 50-tych XX wieku był musical „My Fair Lady”. Popularnością w tym okresie cieszył się także musical „West Side Story” do którego muzykę skomponował Leonard Bernstein. Nowoczesny musical narodził się w latach 70-tych XX wieku. Jego głównym twórcą był kompozytor Andrew Lloyd Webber. Jego najsłynniejszym musicalem jest rock opera „Jesus Christ Superstar”z 1971 roku. Libretto do tego dzieła napisał Tim Rice.

Ważna postać muzyki francuskiej

W okresie międzywojennym ważną postacią francuskiej muzyki był Maurice Ravel, kompozytor wielu utworów. Mimo że skomponował ich całkiem sporo to jednak kojarzony jest przede wszystkim ze swoim jednym utworem, z Bolerem. Maurice Ravel urodził się w 1875 roku w niewielkiej wiosce francuskiej położonej w południowej Francji. Już pod koniec studiów cieszył się sławą kompozytora muzyki orkiestrowej i fortepianowej. W jego wczesnych utworach wyraźnie można dostrzec wpływy muzyki w stylu impresjonistycznym, w dalszym okresie twórczości wykształcił jednak własny, niepowtarzalny styl. Wiele wątków do swych kompozycji czerpał z hiszpańskiego folkloru. Takie wątki zawiera między innymi „Rapsodia hiszpańska”, opera komiczna „Godzina hiszpańska”. W utworach Ravela można odnaleźć nie tylko elementy folkloru hiszpańskiego, ale również folkloru cygańskiego i elementy jazzowe. Folklor cygański widoczny jest między innymi w rapsodii na skrzypce i fortepian pod tytułem „Tzigane”, który skomponował w 1924 roku. Pozycja Ravela jako kompozytora znacząco wzrosła po śmierci wybitnego kompozytora Claude’a Debussy. W twórczości Ravela szczególnym utworem jest opera „Dziecko i czary”. Premiera tej opery miała miejsce w 1925 roku. Libretto tej opery jest bardzo zaskakujące, opera odniosła jednak sukces, mimo kontrowersji, które wywołała. Najsłynniejszy utwór Ravela to trwające 17 min Bolero, o którym kompozytor powiedział: „nie ma w nim za grosz muzyki”.

Muzyka w starożytnej Grecji

W starożytnej Grecji muzyka jako samodzielna sztuka nie istniała. Zawsze towarzyszyła ona pieśniom, recytacjom lub tańcom. Starożytni Grecy znali bardzo wiele instrumentów. Były wśród nich zarówno instrumenty perkusyjne, dęte, jak też i instrumenty strunowe. Najstarszym rodzajem instrumentów były instrumenty perkusyjne. Wykonywano je z drewna, metalu, kości oraz ze skóry. Wśród instrumentów perkusyjnych były między innymi kymbalony, których łacińska nazwa brzmi „cymbalum”. Choć nazwa łacińska brzmi podobnie jak nazwa współczesnych cymbałów, w niczym ich nie przypominały. Ten starogrecki instrument składał się z dwóch metalowych, niewielkich półkul. Dźwięk wydobywano z nich uderzając jedną półkulą o drugą. Z instrumentu tego korzystano zazwyczaj podczas religijnych obrzędów ku czci boga Dionizosa. W starożytnej Grecji używany był również tympanon, czyli przypominający tamburyn bębenek. Wykorzystywano go podczas obchodów świąt ku czci Dionizosa oraz podczas przedstawień komediowych w teatrze. Najbardziej powszechnym instrumentem strunowym była lira. Według mitologii instrument ten wynalazł Hermes, a następnie ofiarował go Apollinowi, który był opiekunem muzyki. Lira posiadała 7 strun. Były one wykonane ze ścięgien lub jelit zwierząt. Wszystkie także miały jednakową długość. Udoskonaloną formą liry była kitara, która posiadała również 7 strun. Bardzo szerokie zastosowanie miały instrumenty dęte.

Wybitny Hector Berlioz

Wybitnym przedstawicielem romantyzmu w muzyce francuskiej był Hector Berlioz. Berlioz żył w latach 1803 – 1869. Wbrew woli swej rodziny został kompozytorem, znalazło to odbicie w jego późniejszym życiu: przez wiele lat miał problemy finansowe. Pierwsze skomponowane przez niego utwory nie spotkały się z uznaniem krytyków. Jednak już w latach 40-tych XIX wieku stał się znaną postacią w świecie muzyki. Swoje utwory Hector Berlioz komponował bardzo szybko, wiele z nich powstawało pod wpływem impulsu. Nigdy jednak nie był z nich zadowolony i wiele lat poświęcał na przeróbki swych dzieł tworząc wiele ich wersji. Taki los spotkał między innymi jego „Symfonię fantastyczną”. Był człowiekiem niezwykle roztargnionym i impulsywnym. Często więc zdarzało się, że gubił swoje kompozycje lub je niszczył. Źródłem inspiracji dla Hectora Berlioza były często utwory literackie, zwłaszcza dzieła literatury angielskiej. Zilustrował swoimi kompozycjami między innymi utwory Waltera Scotta i Thomasa Moore’a. Zilustrował także „Hamleta” i „Romeo i Julię” Williama Szekspira oraz utwory współczesnych mu poetów francuskich. Apogeum jego twórczości stanowiła opera „Trojanie”. Utwór ten skomponował w latach 1856 – 1858, a do powstania opera przyczyniła się jego fascynacja dziełami Wergiliusza. Hector Berlioz zapisał się w historii muzyki jako twórca nowej symfonii programowej i symfonii dramatycznej. Był także wielkim w zakresie techniki orkiestracyjnej.

Wybitny Leonard Bernstein

Za jednego z najbardziej wszechstronnych muzyków XX wieku uważany jest amerykański kompozytor, pianista i dyrygent, Leonard Bernstein. Bernstein urodził się w 1918 roku. Pierwsze studia muzyczne z zakresu fortepianu i kompozycji odbył w Cambridge w Harvard University. Edukację muzyczną kontynuował następnie w latach 1939 – 1941 w Filadelfii na Curtis Insitute of Music. Pobierał tam nauki z zakresu instrumentacji utworów oraz z dyrygentury. Naukę dyrygentury pobierał także w Tanglewood u S. Kusewieckiego. Pełnił rolę kierownika New York City Center Orchestra, był także wykładowcą na uniwersytecie w Waltham. W 1958 roku został dyrygentem orkiestry filharmonicznej w Nowym Jorku. Po 11 latach pracy na tym stanowisku zrezygnował z pełnienia tej funkcji i poświęcił się komponowaniu. Pozostał jednak dalej związany z ta orkiestrą jako tak zwany laureate conductor. Z orkiestrą tą odbył szereg podróży, dał wiele koncertów. W kompozycjach Leonarda Bernsteina dostrzec można wpływy między innymi muzyki Gustava Mahlera i Dymitra Szostakiewicza oraz muzyki żydowskiej. Jest kompozytorem „West Side Story”, musicalu „Wonderful Town”, operetki „Candide”. Na koncertach Leonard Bernstein występował często w dwóch rolach, w roli dyrygenta i pianisty. Propagował muzykę cyklem audycji telewizyjnych „Omnibus”. Jest kompozytorem muzyki filmowej i teatralnej, utworów fortepianowych, pieśni i utworów kameralnych.

Wybitna Grażyna Bacewicz

W historię polskiej muzyki na trwale zapisała się postać urodzonej w 1909 roku Grażyny Bacewicz. Ta wybitna kompozytorka, skrzypaczka i pedagog rozpoczęła naukę gry na skrzypcach w łódzkim konserwatorium. Naukę kontynuowała w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Warszawie. Studiowała w tym czasie w klasie skrzypiec u profesora Józefa Jarzębskiego oraz w klasie kompozycji u profesora Kazimierza Sikorskiego. Dyplomy uzyskała z obu tych specjalności w 1932 roku. Studia z zakresu kompozycji uzupełniła w Ecole Normale de Musique w Paryżu. Odbycie tych studiów umożliwiło jej stypendium ufundowane przez Ignacego Jana Paderewskiego. W Paryżu Grażyna Bacewicz studiowała przez rok, od 1932 do 1933, pod kierunkiem Nadii Boulanger. Równolegle, pobierała w Paryżu prywatne lekcje gry na skrzypcach. Jej nauczycielem był Henri Touret. Do Paryża powróciła raz jeszcze w roku 1934. Kontynuowała naukę gry na skrzypcach, tym razem u węgierskiego skrzypka Carla Flescha. Pierwszy sukces odniosła w 1935. Na I Międzynarodowym konkursie Skrzypcowym im. Henryka Wieniawskiego zdobyła wyróżnienie. Dalsze lata to także lata zdobywania najwyższych wyróżnień na konkursach. Jeszcze przed wybuchem II wojny światowej wiele koncertowała nie tylko w kraju, ale także za granicą. Także podczas II wojny światowej dawała koncerty, tyle tylko, że konspiracyjne. Od 1953 roku poświęciła się wyłącznie komponowaniu i pracy pedagoga.

O muzyce elektronicznej

Rozwój muzyki elektronicznej nastąpił w latach 50-tych XX wieku. W 1951 roku zostały otwarte pierwsze studia, które zajmowały się nagrywaniem muzyki elektronicznej. Pierwsze tego typu studia zostały otwarte w niemieckiej Kolonii. Do ich powstania przyczyniły się, zakończone sukcesem, prace nad udoskonaleniem magnetofonu. Pierwsze studia nagrywające muzykę elektroniczną powstawały na potrzeby rozgłośni radiowych. Po studio w Kolonii kolejne zostało otwarte w Nowym Jorku. Otwarcie tych pierwszych studio uważane jest powszechnie za datę narodzin muzyki elektronicznej. W swych pierwszych latach muzyka ta powstawała wyłącznie w studiach, sprzęt był bowiem za ciężki, aby można go było wykorzystać poza studiem nagrań. Także ci muzycy, którzy zamierzali zaprezentować swoje kompozycje na koncertach, najpierw nagrywali je w studio nagrań, a dopiero potem odtwarzali przed zgromadzoną na koncercie publicznością. W historii muzyki elektronicznej na trwale zapisał się niemiecki kompozytor Karlheinz Stockhausen. W 1956 roku skomponował on „Pieśń młodzianków”. Utwór ten uważany jest za pierwszy utwór elektroniczny, który zasługuje na miano arcydzieła. Z kompozycji Karlheinza Stockhausena bardzo wiele korzystał wybitny francuski choreograf Maurice Bejart. Bejart z kompozycji Stockhausena skorzystał między innymi w przedstawieniu „Stimmung”, które zrealizował w 1972 roku. Karlheinz Stockhausen zmarł w 2007 roku w Kurten.

error: Content is protected !!